RadioCollege #12: Vernieuwing

Zoals bij ieder vakgebied staat radio ook niet stil. Beluister maar eens een radioprogramma van 20 jaar geleden en als het goed is hoor je behoorlijk wat verschillen met nu. Of valt dat wel mee met vernieuwing in radioland en is het toch vooral ‘plaatje, praatje’ zoals altijd al het geval was?

Technisch gezien zijn we natuurlijk een hoop opgeschoten door automatisering. Waarbij vroeger discjockeys echt nodig waren 24 uur per dag, om simpelweg voor muziek te zorgen, kan nu een radiostation dankzij goede software de hele dag uitzenden zonder tussenkomst van een mens.

De stijl van presenteren is ook wel veranderd in de loop der jaren. Moest je vroeger vooral zo aangezet en zwaar mogelijk presenteren en zo stoer en mannelijk mogelijk klinken, is de laatste jaren de stem een stuk minder belangrijk geworden en gaat het toch vooral om wat je zegt in plaats van hoe je het zegt.

Toch lijkt radio ten op zichte van televisie een stukje achter te blijven qua vernieuwing. Waar bij TV programma’s als De Wereld Draait Door echt een snellere, verse versie van de talkshow is geïntroduceerd, horen we bij bijvoorbeeld de Nederlandse Publieke Omroep toch nog veelal lange gesprekken op Radio 1 waarin weinig rekening wordt gehouden met een steeds groter wordend bombardement van informatie en prikkels bij de luisteraar waardoor zijn of haar aandachtsspanne tegenwoordig korter is dan die van een goudvis.

goudvis

Het kan niet anders dan dat dit ook zijn effect heeft op hoe mensen luisteren naar radio. Waarschijnlijk veel vluchtiger en korter van aandacht dan in de tijd dat je nog niet afgeleid werd door je smartphone en heel veel keuze qua radio, tv en muziekkanalen.

Het beroep van radiomaken wordt door deze concurrentie dan ook steevast steeds lastiger en je kunt je eigenlijk geen lange, onsamenhangende verhalen meer veroorloven. To the point komen is van levensbelang wil je de strijd om de aandacht van je luisteraar winnen.

De vernieuwing in radioland lijkt ‘m toch vooral te zitten in allerlei technische snufjes toevoegen, waaronder het populaire ‘visual radio’ waarbij radio met beeld de nieuwe trend lijkt te zijn. Toch zou het ook geen kwaad kunnen de manier waarop je de luisteraar toespreekt, vermaakt en informeert ook aan een vernieuwingsslag te onderwerpen. Een manier om te onderzoeken of je wel effectief aan het communiceren bent is een techniek die bij het ter ziele gegane radiostation Yorin FM werd toegepast door toenmalig programmaleider Robert Jensen: schrijf als discjockey eens per maand uit wat je één uitzending lang allemaal gezegd hebt. Streep daarna weg wat eigenlijk niet nodig was om je punt duidelijk te maken. Dit maakt je heel bewust van hoe wollig je soms je luisteraar te woord staat en hoe het veel puntiger en dus krachtiger kan.

yorin fm studio

Ook kan het geen kwaad om je radioshow te voorzien van vooraf opgenomen en kort(er) geknipte elementen. Kijk eens hoe kort ze een interview bij een TV programma als RTL Boulevard knippen, of hoe snel ze bepaalde onderwerpen behandelen. Snelheid lijkt echt het toverwoord in een steeds drukker wordende maatschappij waarbij mensen simpelweg niet meer de tijd en het geduld hebben voor ‘lang en traag’. Kijk  eens je whatsappberichten door van de afgelopen tijd. Waarschijnlijk beperk je het daar ook tot de kernboodschap als je met iemand communiceert en probeer je zo duidelijk en helder mogelijk over te komen. Wees ook zo als je op de radio bent. Een ‘radiopersonality’ zijn betekent niet altijd maar aan het woord zijn. Het betekent dingen zeggen die impact hebben op je luisteraar en ze bijblijven, waarbij ze niet mentaal uitschakelen omdat het simpelweg niet boeiend genoeg is wat je ze te vertellen hebt.

Waarschijnlijk kopieer je in het begin van je carriëre een discjockey die je zelf leuk vindt en ga en wil je ook zo klinken als hem of haar. Maar wil je een lange carriëre in radioland, kies dan voor een unieke manier van radiomaken. Probeer dingen uit die nog nooit iemand gedaan heeft. Of pak iets uit het verleden en geef er een rigoreuze 2016 draai aan. Luisteraars zijn niet gek en weten echt wel wanneer iets oorspronkelijk of gekopieerd is.

Wees origineel maar realiseer je altijd dat het goed beluisterbaar moet blijven. Achterstevoren praten een uitzending lang of alleen maar muziek van Jan Smit draaien omdat hij jarig is lijkt leuk maar kan je je alleen pas veroorloven als je luisteraars je inmiddels al in hun hart gesloten hebben door de vele andere leuke dingen die je ze hebt voorgeschoteld. Risico nemen is goed maar doe het doordacht en logisch. Doe niet alleen maar dingen uit effectbejag, herinner je dat het grootste deel van je luisteraars nooit reageert maar wel altijd naar je luistert omdat ze zich verbonden voelen met je. Ga voorzichtig om met deze relatie, verspeel niet het vertrouwen dat je bij ze hebt opgebouwd.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s